بررسی رابطه بین استفاده از فناوری‌های نوین آموزشی (مانند هوش مصنوعی یا واقعیت مجازی) و میزان رضایت شغلی معلمان مقطع ابتدایی

چکیده

این پژوهش به بررسی رابطه بین میزان استفاده از فناوری‌های نوین آموزشی، به ویژه هوش مصنوعی (AI) و واقعیت مجازی (VR)، و سطح رضایت شغلی معلمان مقطع دبستان با تمرکز بر ابعاد خودمختاری، شایستگی و ارتباط در چارچوب نظری خودتعیین‌گری (SDT) می‌پردازد. همچنین، نقش فرهنگ سازمانی و چالش‌های روانی ناشی از این گذار فناوری مورد تحلیل قرار گرفته است. روش تحقیق رویکرد این تحقیق ترکیبی بوده و از داده‌های کمی حاصل از پیمایش گسترده بر روی نمونه‌ای از معلمان برای سنجش متغیرهای رضایت شغلی و استفاده از فناوری، در کنار تحلیل کیفی عمیق مبتنی بر مصاحبه برای تبیین سازوکارهای تأثیرگذاری (مانند ترس از جایگزینی و بحران هویت) بهره گرفته است.یافته‌های کلیدی نتایج نشان داد که استفاده از فناوری‌ها، به شرطی که مبتنی بر طراحی انسان‌محور باشد و شکاف مهارتی (احساس عقب‌ماندگی دیجیتالی) را پوشش دهد، به طور مثبت با افزایش رضایت شغلی مرتبط است؛ این امر عمدتاً از طریق کاهش بار کاری شناختی کم‌ارزش افزوده و تقویت حس شایستگی (از طریق امکانات انتخابی غنی) محقق می‌شود. با این حال، عدم همسویی فناوری با ارزش‌های فرهنگی سازمان و عدم حمایت روانی کافی منجر به بروز تناقض نقش و فرسودگی شغلی، به ویژه در میان معلمان باتجربه، می‌گردد.در نتیجه موفقیت تحول دیجیتال در آموزش منوط به سیاست‌گذاری‌هایی است که فراتر از کارایی فنی، بر حمایت روانی فعال، تقویت خودمختاری معلم، و بازتعریف موفقیت آموزشی با معیارهای عاطفی و خلاقانه تمرکز کنند.