تبیین نقش عدالت ادراک‌شده و فرهنگ سازمانی در ارتقای مسئولیت‌پذیری اخلاقی مدیران مالی مطالعه موردی: بانک سپه استان چهارمحال و بختیاری

چکیده

در دنیای کنونی که اخلاق و مسئولیت‌پذیری به‌عنوان بنیان‌های اصلی اعتماد و پایداری سازمان‌ها شناخته می‌شوند، شناخت عوامل مؤثر بر رفتار اخلاقی مدیران مالی از اهمیت بسزایی برخوردار است. هدف پژوهش حاضر، تبیین نقش عدالت ادراک‌شده و فرهنگ سازمانی در ارتقای مسئولیت‌پذیری اخلاقی مدیران مالی است. پژوهش از نظر هدف، کاربردی و از نظر ماهیت و روش، پیمایشی-توصیفی است. جامعه آماری تحقیق شامل کلیه مدیران مالی و رؤسای شعب بانک سپه استان چهارمحال و بختیاری بوده است که بر اساس جدول مورگان، ۱۲۰ نفر به‌عنوان نمونه آماری انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده‌ها، پرسشنامه استاندارد عدالت سازمانی نیهوف و مورمن (1993)، فرهنگ سازمانی دنیسون (2000) و مسئولیت‌پذیری اخلاقی براون (2005) بود که روایی و پایایی آن‌ها از طریق تحلیل عاملی تأییدی، آلفای کرونباخ و پایایی ترکیبی (CR) تأیید شد. برای آزمون فرضیه‌ها از مدل‌سازی معادلات ساختاری با نرم‌افزار SmartPLS استفاده شد. نتایج نشان داد که هر دو متغیر عدالت ادراک‌شده و فرهنگ سازمانی تأثیر مثبت و معناداری بر مسئولیت‌پذیری اخلاقی مدیران مالی دارند؛ به‌طوری‌که عدالت ادراک‌شده بیشترین سهم را در تبیین رفتار اخلاقی مدیران دارد. یافته‌ها بیانگر آن است که نهادینه‌سازی عدالت در رویه‌ها، توزیع منصفانه منابع و تقویت فرهنگ اخلاق‌محور در سازمان‌ها می‌تواند زمینه ارتقای رفتارهای اخلاقی و مسئولانه مدیران مالی را فراهم کند. نوآوری اصلی این پژوهش در ارائه مدلی است که عدالت ادراک‌شده را به‌عنوان پیش‌شرط مسئولیت‌پذیری اخلاقی در محیط‌های مالی معرفی می‌کند.