چالش‌ها و راهبردهای مدیریت تغییر در فرآیند تحول دیجیتال سازمان‌ها: یک مرور نظام‌مند

چکیده

تحول دیجیتال در دهه اخیر به یکی از الزامات استراتژیک سازمان‌ها تبدیل شده است و تمامی ابعاد کسب‌وکار از فرآیندها و مدل‌های عملیاتی گرفته تا فرهنگ سازمانی را دستخوش تغییر ساخته است. با این حال، بسیاری از پروژه‌های تحول دیجیتال به دلیل نادیده‌گرفتن ابعاد انسانی و فرهنگی با شکست مواجه می‌شوند. یکی از مهم‌ترین عوامل موفقیت در این مسیر، مدیریت تغییر اثربخش است که می‌تواند مقاومت کارکنان را کاهش دهد، فرهنگ نوآوری را تقویت کند و تاب‌آوری سازمانی را افزایش دهد. پژوهش حاضر با رویکرد مرور نظام‌مند ادبیات، به بررسی پژوهش‌های منتشر شده طی سال‌های ۲۰۱۰ تا ۲۰۲۵ در پایگاه‌های معتبر علمی پرداخته است. نتایج مرور نشان می‌دهد که عواملی چون رهبری دیجیتال، آموزش و توسعه مهارت‌های کارکنان، و ایجاد فرهنگ چابکی و نوآوری، از کلیدهای موفقیت مدیریت تغییر در فرآیند تحول دیجیتال هستند. در مقابل، مقاومت کارکنان، کمبود زیرساخت‌های فناورانه و ناهماهنگی‌های فرهنگی و استراتژیک از مهم‌ترین موانع تحقق تحول دیجیتال محسوب می‌شوند. بر اساس این یافته‌ها، مقاله چارچوب مفهومی‌ای ارائه می‌کند که ورودی‌ها (فناوری‌ها و فرآیندها)، تسهیل‌کننده‌ها (مدیریت تغییر و رهبری دیجیتال) و خروجی‌ها (تحول دیجیتال موفق و نوآوری) را در یک مدل یکپارچه تبیین می‌نماید. این مرور می‌تواند راهنمایی برای مدیران، سیاست‌گذاران و پژوهشگران در جهت طراحی و اجرای مؤثر استراتژی‌های تحول دیجیتال باشد.